TÜRKİYE KENDİ MARKASINI ÜRETİYOR: YERLİ PATENT BAŞVURULARI YÜZDE 31 ARTTI

TÜRKPATENT verilerine göre, 2025 yılının ocak-haziran döneminde 3 bin 538 olan yerli patent başvurusu, bu yılın aynı döneminde 1.103 artış gösterdi. Böylece patent başvurularındaki yükseliş oranı yüzde 31 olarak kayıtlara geçti. Yerli faydalı model başvurularında da benzer bir hareketlilik görüldü. Geçen yılın ilk altı ayında 1.638 olan başvuru sayısı, 2026’nın aynı döneminde yüzde 23 artışla 2 bin 21’e çıktı.

6 AYDA ON BİNLERCE YERLİ BAŞVURU

Yılın ilk yarısında TÜRKPATENT’e yalnızca patent ve faydalı model alanında değil, marka ve tasarım kategorilerinde de yoğun başvuru yapıldı. Ocak-haziran döneminde 76 bin 215 yerli marka, 16 bin 567 yerli tasarım ve 173 coğrafi işaret başvurusu gerçekleştirildi.

Aynı dönemde tescil işlemlerinde de artış kaydedildi. Yerli patent tescilleri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 13 yükselerek 1.726’ya ulaşırken, faydalı model tescilleri yüzde 53 artışla 1.395 olarak gerçekleşti.

İlk altı ayda 49 bin 694 yerli marka ile 11 bin 608 yerli tasarım tescil edildi. Ulusal coğrafi işaret tescillerinin sayısı ise 66 oldu.

Bu verilerle birlikte yılın ilk yarısında toplam 99 bin 617 yerli sınai mülkiyet hakkı başvurusu yapılırken, tescil edilen yerli sınai mülkiyet hakkı sayısı 64 bin 489’a ulaştı.

TÜRKİYE’NİN YEREL LEZZETLERİ DE TESCİLLENİYOR

Sınai mülkiyet alanındaki hareketlilik coğrafi işaretlerde de kendini gösterdi. 2026’nın ilk altı ayında Türkiye’nin farklı bölgelerinden çok sayıda yöresel ürün coğrafi işaretle koruma altına alındı. Niğde geven balı, Seydişehir çileği, Hatay tepsi kebabı, Bilecik papaz yahnisi, Erzincan ekşisu doğal maden suyu ve Çorum şekerlemesi yılın ilk ayında tescil alan ürünler arasında yer aldı.

Şubat ayında Hatay’ın sarma içi, kısırı, abugannuşu, haytalısı ve haydarisi gibi yöresel ürünleri tescillenirken, Erzincan sütlacı, Palu tava, Sivas kellesi ve Haymana sucuğu da coğrafi işaret aldı.

Mart ayında ise Çorum su böreği, Gaziantep leblebili kıtır helva, Kırklareli köftesi ve Ahmetbey köftesi tescillendi. Türk kahvesi de Türkiye’de “Geleneksel Ürün Adı” olarak tescil hakkı kazandı.

Nisan, mayıs ve haziran aylarında da farklı illere ait çok sayıda yöresel ürün tescil sürecini tamamladı.

COĞRAFİ İŞARETLERDE KARADENİZ İLK SIRADA

Türkiye’de tescilli coğrafi işaretlerin bölgesel dağılımında Karadeniz Bölgesi öne çıktı. Bölgede 369 ürün coğrafi işaretle tescillenmiş durumda. Karadeniz’in ardından 304 ürünle İç Anadolu, 299 ürünle Güneydoğu Anadolu, 262 ürünle Ege, 238 ürünle Doğu Anadolu, 211 ürünle Akdeniz ve 198 ürünle Marmara Bölgesi geliyor.

Böylece Türkiye genelinde tescilli coğrafi işaretli ürün sayısı 1.881’e ulaştı.

TÜRK ÜRÜNLERİ AVRUPA’DA DA TESCİLLENİYOR

Türkiye’nin yöresel ürünlerinin uluslararası alandaki tescil süreci de devam ediyor. Adana şalgamı ve Kayseri pastırmasının da eklenmesiyle Avrupa Birliği’nde tescilli Türkiye menşeli coğrafi işaretli ürünlerin sayısı 46’ya yükseldi.

Isparta gülyağı, Delice doğal kaynak tuzu, Afyon kaymağı, Manisa sultani çekirdeksiz üzümü, Milas çekişke zeytini, Muğla çam balı, Antep-Gaziantep muskası ve Afyon-Afyonkarahisar manda yoğurdu için ise AB nezdindeki tescil süreçleri devam ediyor.

Patent, marka, tasarım ve coğrafi işaret başvurularındaki artış, Türkiye’de yerli üretimin yanı sıra ürün ve fikirlerin hukuki olarak korunmasına yönelik ilgide de yükseliş yaşandığını ortaya koydu